تحقیق و توسعه در حقوق مسئولیت مدنی

تحقیق و توسعه در حقوق مسئولیت مدنی

عدم تأثیر انتفاع مأذون در تحقق مسئولیت مدنی (تحلیل و نقد نظریه مراغی درباره رابطه اذن و امانت)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
دانشیار گروه حقوق خصوصی و اسلامی دانشگاه تهران، تهران، ایران
چکیده
طبق نظر رایج و مشهور، اذن یکی از مسقطات ضمان است و بدون آنکه نیازی به تحقق شرط یا عنصر دیگری داشته باشد موجب زوال مسئولیت مدنی می‌گردد. با این حال نظریه‌ی دیگری نیز ابراز شده که اذن را به تنهایی برای نفی ضمان کافی نمی‌داند بلکه عدم انتفاع مأذون را شرط رهایی او از بار مسئولیت می‌شناسد. بر اساس این نظریه اگر مأذون از تصرفاتی که به استناد اذن انجام می‌دهد بهره می‌برد در برابر خسارت‌های احتمالی ضامن است یعنی منتفع شدن مأذون مانع سقوط مسئولیت مدنی است.
این نظریه‌ی اقلیت‏، مستند به مواردی از حکم به ضمانِ مأذون است که به‌زعم مبتکرِ آن میرعبدالفتاح مراغی، وجه مشترک همه آن موارد، انتفاع مأذون از تصرفات خویش است؛ درحالی‌که همه مواردِ استنادی قابل توجیه و دارای پاسخ است. ضمن آنکه راه حل ابتکاری واجد ایرادهای متعدد و غیر قابل پذیرش است. با پاسخ به موارد نقض و نیز تبیین ضعف و نارسایی‌های نظریه اقلیت معلوم می‌شود انتفاع یا عدم انتفاع مأذون تأثیری در نفی مسئولیت مدنی ندارد.
کلیدواژه‌ها


مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 16 تیر 1405